2 Eylül tarihte bugün Türkiye ve dünya tarihinde önemli gelişmelere sahne oldu. 1922’de Eskişehir düşman işgalinden kurtarılırken, aynı gün Yunan Başkomutanı General Trikopis esir alındı. 1938’de ise Hatay Devleti kuruldu. 2 Eylül ayrıca Türk edebiyatının önemli isimlerinden Tarık Buğra’nın doğum günü olarak da tarihe geçti.

2 Eylül’de Türkiye tarihinde neler oldu?

2 Eylül 1922, Türk Kurtuluş Savaşı açısından önemli günlerden biri oldu. Büyük Taarruz'un ardından Türk ordusu Eskişehir’i Yunan işgalinden kurtardı. Aynı gün Yunan Orduları Başkomutanı General Trikopis, Çalköy civarında Türk kuvvetleri tarafından esir alındı.

2 Eylül 1925’te tekke, zaviye ve türbelerin kapatılması ile ilgili kararname çıkarıldı. Aynı tarihte memurların şapka giymesini zorunlu hale getiren kararname de yayımlandı. Tekke, zaviye ve türbelerin kapatılmasına ilişkin düzenleme ise daha sonra 30 Kasım 1925’te 677 sayılı kanunla yasalaştı.

2 Eylül 1938, Türkiye'nin yakın tarihi açısından bir başka önemli dönüm noktası oldu. Hatay Devleti kuruldu. Hatay Millet Meclisi Antakya'da toplandı ve Tayfur Sökmen devlet başkanlığına seçildi. Abdülgani Türkmen Meclis Başkanı, Dr. Abdurrahman Melek ise daha sonra başbakan oldu.

Hatay Devleti'nin siyasi varlığı 29 Haziran 1939'a kadar sürdü. Bu tarihte Hatay Millet Meclisi, Türkiye Cumhuriyeti'ne katılma kararı aldı.

2 Eylül ve Konya: Tarık Buğra doğdu

2 Eylül 1918, Konya açısından da özel bir tarih. Türk edebiyatının önemli yazarlarından Tarık Buğra, 2 Eylül 1918'de Konya’nın Akşehir ilçesinde dünyaya geldi.

Küçük Ağa, Osmancık, Firavun İmanı, Yağmur Beklerken ve Gençliğim Eyvah gibi eserleriyle tanınan Tarık Buğra, gazetecilik ve yazarlık faaliyetleriyle Türk edebiyatında önemli bir yer edindi. 26 Şubat 1994'te İstanbul'da hayatını kaybetti.

2 Eylül’ün İslam tarihi açısından önemi

2 Eylül, İslam tarihi bakımından da önemli bir ismin vefat tarihi olarak kayıtlara geçti.

Yusuf bin Taşfin, Murabıtlar (Almoravîler) hanedanının en önemli hükümdarlarından biri olarak biliniyor. Kuzey Afrika ve Endülüs tarihinde önemli rol oynayan Yusuf bin Taşfin'in 2 Eylül 1106'da Marakeş'te öldüğü kaydediliyor.

Yusuf bin Taşfin, 11. yüzyılda Murabıtların siyasi ve askerî gücünün genişlemesinde etkili olan hükümdarlardan biri olarak tarihte yer aldı. Endülüs'teki Müslüman devletlerin siyasi mücadelelerinde de önemli rol üstlendi.

2 Eylül’de dünyada yaşanan önemli olaylar

MÖ 31: Aktium Muharebesi'nde Octavianus'un kuvvetleri, Marcus Antonius ve Kleopatra'nın ittifakını mağlup etti.

1595: Osmanlı Devleti, yaklaşık bir aydır kuşatma altında bulunan Estergon Kalesi'ni teslim etmek zorunda kaldı.

1633: İstanbul'un Cibali semtinde başlayan büyük yangın, şehrin önemli bölümünü etkiledi. Tarihçi Kâtip Çelebi'ye göre İstanbul'un yaklaşık beşte biri yangından zarar gördü.

1666: Büyük Londra Yangını başladı. Üç gün süren yangında binlerce ev ve çok sayıda kilise yok oldu.

1872: Birinci Enternasyonal'in Lahey Kongresi başladı.

1885: ABD'nin Wyoming eyaletindeki Rock Springs'te Çinli maden işçilerine yönelik saldırıda 28 kişi hayatını kaybetti.

2 Eylül’de doğan önemli isimler

Tarihin farklı dönemlerinde 2 Eylül’de doğan tanınmış isimler arasında şunlar bulunuyor:

• 1753 – John Borlase Warren: İngiliz deniz subayı ve diplomat
• 1778 – Louis Bonaparte: Hollanda Kralı
• 1840 – Giovanni Verga: İtalyan yazar
• 1853 – Wilhelm Ostwald: Nobel Kimya Ödüllü Alman kimyacı
• 1877 – Frederick Soddy: Nobel Kimya Ödüllü İngiliz bilim insanı
• 1907 – Pertev Naili Boratav: Türk halkbilimi araştırmacısı
• 1916 – Ömer Lütfi Akad: Türk sinema yönetmeni
• 1918 – Tarık Buğra: Türk gazeteci, romancı ve yazar
• 1952 – Jimmy Connors: Amerikalı tenisçi
• 1964 – Keanu Reeves: Kanadalı oyuncu
• 1966 – Salma Hayek: Meksikalı-Amerikalı oyuncu

Özellikle Tarık Buğra'nın 2 Eylül 1918'de Akşehir'de doğması, bu tarihin Konya ve Türk edebiyatı açısından dikkat çekici ayrıntılarından biri olarak öne çıkıyor.

2 Eylül’de hayatını kaybeden önemli isimler

2 Eylül, farklı dönemlerde çok sayıda önemli kişinin ölüm tarihi oldu. Bunlardan bazıları şöyle:

• 421 – III. Constantius: Roma İmparatoru
• 1106 – Yusuf bin Taşfin: Murabıt hükümdarı
• 1651 – Kösem Sultan: Osmanlı Valide Sultanı
• 1865 – William Rowan Hamilton: İrlandalı matematikçi
• 1910 – Henri Rousseau: Fransız ressam
• 1937 – Pierre de Coubertin: Modern Olimpiyat hareketinin öncüsü
• 1949 – Cemil Bilsel: Türk hukukçu ve akademisyen
• 1968 – Sabiha Sertel: Türk gazeteci ve yazar
• 1973 – J.R.R. Tolkien: İngiliz yazar
• 2001 – Christiaan Barnard: Güney Afrikalı kalp cerrahı
• 2016 – İslam Kerimov: Özbekistan'ın ilk cumhurbaşkanı

2 Eylül neden önemli?

2 Eylül, Türk tarihi açısından özellikle Eskişehir’in kurtuluşu, General Trikopis’in esir alınması, tekke ve zaviyelerle ilgili 1925 düzenlemeleri ve Hatay Devleti’nin kuruluşu nedeniyle dikkat çekiyor.

Konya açısından ise günün en önemli tarihi ayrıntılarından biri, Türk edebiyatının usta ismi Tarık Buğra’nın Akşehir’de dünyaya gelmiş olması. İslam tarihi bakımından da Murabıt hükümdarı Yusuf bin Taşfin’in 1106 yılında 2 Eylül’de vefatı öne çıkıyor.