28 Eylül tarihinde Türkiye ve dünya tarihinde önemli gelişmeler yaşandı. 1538'de Preveze Deniz Muharebesi, 1922'de Millî Mücadele döneminde önemli bir diplomatik gelişme yaşanırken, tarihe geçen çok sayıda ünlü isim de 28 Eylül'de doğdu veya hayatını kaybetti. İşte 28 Eylül tarihte bugün yaşanan önemli olaylar, doğanlar ve ölenler...

28 Eylül'de Türkiye tarihinde neler oldu?

28 Eylül 1922: Türk ordusunun harekâtı durduruldu

Millî Mücadele'nin kritik günlerinde 28 Eylül 1922, Türkiye açısından önemli gelişmelere sahne oldu.

İtilaf Devletleri'nin 23 Eylül'de gönderdiği nota sonrasında Mustafa Kemal Paşa, 28 Eylül'de askerî harekâtın durdurulmasına karar verdi. Aynı süreçte Franklin Bouillon ile İzmir'de yapılan görüşmeler, savaşın diplomatik yollarla sona erdirilmesine yönelik gelişmelerin önünü açtı.

Atatürk Ansiklopedisi'ne göre Mustafa Kemal Paşa, 28 Eylül'de askerî harekâtı durdurdu; 29 Eylül'de ise Meriç Nehri'ne kadar Trakya'nın Türkiye'ye verilmesi şartıyla Mudanya'da konferans yapılmasını kabul etti. Bu gelişmeler daha sonra Mudanya Ateşkes Antlaşması'na giden yolu açtı.

28 Eylül 1922: Cemal Paşa Kars'ta toprağa verildi

Osmanlı'nın önemli askerî ve siyasi isimlerinden Cemal Paşa, 1922'de Tiflis'te suikast sonucu öldürülmüştü. TBMM'nin aldığı karar doğrultusunda naaşı Anadolu'ya getirildi ve 28 Eylül 1922'de Kars Kapısı'nda düzenlenen törenle defnedildi.

28 Eylül ve Osmanlı-İslam tarihi

Preveze Deniz Zaferi

Preveze Deniz Muharebesi, Türk denizcilik tarihinin en önemli olaylarından biri olarak öne çıkıyor.

Barbaros Hayreddin Paşa komutasındaki Osmanlı donanması, Andrea Doria'nın komuta ettiği Haçlı donanmasıyla 1538 yılında Preveze'de karşı karşıya geldi. Zaferin tarihi kaynaklarda 27 Eylül 1538 olarak geçtiğini özellikle belirtmek gerekiyor. Millî Savunma Bakanlığı da Preveze Deniz Zaferi'nin 27 Eylül 1538'de kazanıldığını belirtiyor.

Bu nedenle 28 Eylül içeriklerinde Preveze'nin “28 Eylül'de gerçekleştiği” şeklinde kesin bir ifadeden kaçınmak, tarihsel doğruluk açısından daha uygun.

28 Eylül 1730: Patrona İsyanı başladı

Osmanlı tarihinin önemli kırılma noktalarından Patrona Halil İsyanı, 28 Eylül 1730'da İstanbul'da başladı.

TDV İslâm Ansiklopedisi, 1730 yılında İstanbul'da meydana gelen ve Sultan III. Ahmed'in tahttan indirilmesiyle sonuçlanan ayaklanmayı “Patrona İsyanı” olarak ele alıyor. İsyan, 1718 Pasarofça Antlaşması sonrasındaki siyasi, ekonomik ve sosyal gelişmelerin oluşturduğu ortamda ortaya çıktı.

İsyan sonucunda Nevşehirli Damat İbrahim Paşa öldürüldü, Sultan III. Ahmed tahttan çekildi ve Lale Devri sona erdi.

28 Eylül'de dünyada yaşanan önemli olaylar

• 1066: William the Conqueror, İngiltere'ye çıkarak Norman istilasının başlangıcını oluşturdu.
• 1106: İngiltere Kralı I. Henry, Tinchebray Savaşı'nda kardeşi Robert Curthose'u mağlup etti.
• 1864: Birinci Enternasyonal olarak bilinen Uluslararası İşçiler Derneği Londra'da kuruldu.
• 1924: ABD Ordusu'nun düzenlediği dünya çevresindeki ilk hava yolculuğu tamamlandı.
• 1928: Alexander Fleming, daha sonra penisilin olarak geliştirilecek küfün bakteriler üzerindeki öldürücü etkisini fark etti.
• 1939: Nazi Almanyası ile Sovyetler Birliği, Polonya'nın paylaşımına ilişkin anlaşmaya vardı.

28 Eylül'de kimler doğdu?

28 Eylül doğumlu tanınmış isimlerden bazıları şöyle:

• MÖ 551 – Konfüçyüs: Çinli filozof ve düşünür.
• 1681 – Johann Mattheson: Alman besteci ve müzik teorisyeni.
• 1841 – Georges Clemenceau: Fransız siyasetçi ve eski başbakan.
• 1852 – Henri Moissan: Nobel Kimya Ödülü sahibi Fransız kimyager.
• 1905 – Max Schmeling: Alman ağır sıklet boks şampiyonu.
• 1919 – İsmail Erez: Türk diplomat.
• 1924 – Lale Oraloğlu: Türk tiyatro ve sinema sanatçısı.
• 1924 – Marcello Mastroianni: İtalyan sinema oyuncusu.
• 1934 – Brigitte Bardot: Fransız oyuncu, şarkıcı ve hayvan hakları aktivisti.
• 1950 – Levent Kırca: Türk tiyatro ve sinema sanatçısı.
• 1952 – Seyyal Taner: Türk şarkıcı ve oyuncu.
• 1957 – Ayşegül Aldinç: Türk şarkıcı ve oyuncu.
• 1968 – Naomi Watts: İngiliz asıllı Avustralyalı oyuncu.
• 1972 – Dita Von Teese: Amerikalı model ve sanatçı.
• 1986 – Engin Öztürk: Türk oyuncu.
• 1989 – Çağla Büyükakçay: Türk millî tenisçi.

28 Eylül'de kimler öldü?

Tarihte 28 Eylül tarihinde hayatını kaybeden tanınmış isimlerden bazıları ise şöyle:

• 1555 – Kara Ahmed Paşa: Osmanlı sadrazamı.
• 1895 – Louis Pasteur: Fransız kimyager ve mikrobiyolog.
• 1918 – Georg Simmel: Alman sosyolog ve filozof.
• 1953 – Edwin Hubble: Amerikalı astronom.
• 1964 – Harpo Marx: Amerikalı oyuncu ve komedyen.
• 1966 – André Breton: Fransız yazar ve şair.
• 1970 – Cemal Abdünnasır: Mısır'ın eski cumhurbaşkanı.
• 1979 – Cevat Yurdakul: Türk polis ve Adana Emniyet Müdürü.
• 1984 – Cihat Baban: Türk gazeteci, yazar ve siyasetçi.
• 1991 – Miles Davis: Amerikalı caz müzisyeni.
• 1993 – Tevfik Akdağ: Türk şair.
• 2000 – Pierre Trudeau: Kanada'nın eski başbakanı.
• 2003 – Elia Kazan: Kayseri doğumlu Amerikalı yönetmen ve yazar.
• 2010 – Ali Ecder Akışık: Türk tiyatro, sinema ve seslendirme sanatçısı.
• 2013 – Turgut Özakman: Türk yazar ve hukukçu.
• 2014 – Talip Apaydın: Türk yazar.
• 2016 – Şimon Peres: İsrail'in eski cumhurbaşkanı.

28 Eylül'ün İslam tarihi açısından önemi

28 Eylül'ün İslam tarihi açısından öne çıkan başlıklarından biri Kudüs'ün Selahaddin Eyyubi tarafından fethi sürecidir.

Ancak burada tarih konusunda önemli bir ayrıntı bulunuyor: Selahaddin Eyyubi'nin Kudüs'e girişi 2 Ekim 1187 tarihinde gerçekleşti. Kudüs kuşatması ise 20 Eylül 1187'de başladı; 26 Eylül'de Müslüman birlikleri surların kuzeybatı kesimine yerleşti ve 29 Eylül'de surlarda büyük bir gedik açıldı. 30 Eylül'de teslim şartları görüşülmeye başlandı.

Dolayısıyla 28 Eylül, Kudüs'ün fethi günü değildir; ancak Selahaddin Eyyubi'nin Kudüs kuşatmasının devam ettiği kritik günlerden biridir.

28 Eylül 2026

28 Eylül 2026 Pazartesi günü, yılın 271'inci günü olarak takvimde yer alıyor. 2026 yılında 28 Eylül, hicri takvimde 15 Rebîülâhir 1448 tarihine denk geliyor.

Kısaca 28 Eylül

Türkiye tarihi: 1922'de Millî Mücadele'nin diplomatik sürecinde önemli gelişmeler yaşandı.

Osmanlı tarihi: 1730'da Patrona İsyanı İstanbul'da başladı.

Türk denizcilik tarihi: Preveze Deniz Zaferi'nin yıl dönümü 27 Eylül'dür; 28 Eylül içeriklerinde bu tarihin 27 Eylül 1538 olduğu belirtilmelidir.

Dünya tarihi: 1928'de Alexander Fleming'in penisilin keşfine giden önemli gözlemi, 28 Eylül tarihinde gerçekleşti.

Doğanlar: Konfüçyüs, Lale Oraloğlu, Brigitte Bardot, Levent Kırca, Naomi Watts ve Çağla Büyükakçay gibi isimler 28 Eylül doğumludur.

Ölenler: Louis Pasteur, Miles Davis, Turgut Özakman, Talip Apaydın ve Şimon Peres gibi tanınmış isimler 28 Eylül'de hayatını kaybetmiştir.