MEDAŞ, EPDK Ar-Ge fonu desteğiyle 2025 yılında paydaş şirketiyle ile başlattığı "AG Şebeke Otonom Gerilim ve Reaktif Yönetimi" projesinde önemli bir aşamayı geride bıraktı.

Elektrik dağıtım şebekelerinde gerilim kalitesini ve şebeke esnekliğini artırmayı hedefleyen proje kapsamında geliştirilen Yük Altında Kademe Değiştiricili (OLTC) dağıtım trafosu sahada devreye alınarak otonom çalıştırılmaya başlandı. İlk saha sonuçları şebeke geriliminin nominal olarak belirtilen optimum aralıkta tutulabildiğini ortaya koydu.

Trafo merkezinin AG enerji analizöründen alınan gerilim verilerinin kontrol algoritmalarına entegre edilmesiyle sistemin otonom çalışması sağlanmış ve OLTC’li trafonun gerçek saha koşullarındaki performansı test edilmiştir.

Böylelikle dağıtım trafosunun şebekedeki gerilim değişimlerini anlık olarak takip ederek yük altında kademe ayarlarını otomatik olarak düzenlemesi ve çıkış gerilimini hedeflenen aralıkta tutması sağlanmıştır. Böylece gerilim yönetimi manuel müdahaleye ihtiyaç duyulmadan otomatize edilmiştir.

Gerilim Değişimleri Daha Dar Bir Aralıkta Tutuldu

Pilot bölgede gerçekleştirilen saha testlerinde, OLTC'li trafonun devreye alınmasından önceki ve sonraki 14'er günlük veriler karşılaştırıldı. Elde edilen sonuçlar, uygulamanın gerilim kalitesi üzerindeki olumlu etkisini ortaya koydu.

Uygulama öncesinde gün içerisinde 387-418 V aralığında değişen transformatör çıkışı AG bara gerilimi, OLTC’li Trafo sayesinde 395-405 V aralığında tutuldu. Böylece gerilim değişimlerinin otonom kontrol edilmesi ve tüketicilere daha kararlı bir gerilim sunulması yönünde önemli bir sonuç elde edildi.

Sonraki Aşama: Çatı GES Sistemleri De Kontrol Algoritmasına Dahil Edilecek

Projenin bir sonraki aşamasında, çatı tipi Güneş Enerjisi Santrallerinde (GES) kullanılan inverterlerin de kontrol algoritmasına dahil edilmesi planlanıyor. Bu sayede inverterlerden reaktif güç desteği alınarak şebekedeki gerilim değişimlerinin daha etkin yönetilmesi ve abonelerin gerilim dalgalanmalarından en az düzeyde etkilenmesi hedefleniyor.