5 Mart Tarihte Bugün
Tarih boyunca 5 Mart günü, dünya tarihinde olduğu kadar Türkiye ve İslam tarihi açısından da önemli gelişmelere sahne oldu. Bilim, siyaset, sanat ve kültür alanlarında iz bırakan isimler bu tarihte doğdu ya da hayatını kaybetti. Aynı zamanda bazı önemli tarihi olaylar da yine 5 Mart günü gerçekleşti.
5 Mart’ta Yaşanan Önemli Olaylar
1770 – Boston Katliamı gerçekleşti. İngiliz askerlerinin ateş açması sonucu 5 sivil hayatını kaybetti. Olay, Amerikan Bağımsızlık Savaşı’nın fitilini ateşleyen gelişmelerden biri olarak kabul edilir.
1924 – Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından Halifelik kaldırıldı. Aynı gün Şeriye ve Evkaf Vekâleti kaldırılarak Diyanet İşleri Başkanlığı kuruldu. Bu kararlar Cumhuriyet tarihinin en önemli reformları arasında yer aldı.
1946 – Soğuk Savaş döneminin başlangıcı sayılan konuşmayı İngiltere Başbakanı Winston Churchill ABD’de yaptı ve “Demir Perde” kavramını dünyaya duyurdu.
1970 – Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması yürürlüğe girdi.
2013 – Venezuela Devlet Başkanı Hugo Chávez hayatını kaybetti.
Türkiye Tarihinde 5 Mart
Türkiye açısından 5 Mart tarihi özellikle Cumhuriyet döneminin önemli dönüşümlerine sahne oldu.
1924 yılında halifeliğin kaldırılmasıyla birlikte din ve devlet işlerinin ayrılması yönünde önemli bir adım atıldı.
Aynı gün Diyanet İşleri Başkanlığı kurularak Türkiye’de din hizmetlerinin yürütülmesi için yeni bir kurum oluşturuldu.
Bu gelişmeler, Türkiye’nin modernleşme sürecinde dönüm noktalarından biri olarak kabul edilir.
İslam Tarihi Açısından 5 Mart
İslam dünyasında 5 Mart, doğrudan büyük bir savaş ya da devlet kuruluşu gibi tek bir olayla öne çıkmasa da özellikle Osmanlı sonrası İslam dünyasının şekillenmesinde etkili olan gelişmeler bu tarihte yaşanmıştır.
1924 yılında halifeliğin kaldırılması, İslam dünyasında büyük yankı uyandırmış ve hilafet kurumunun tarih sahnesinden çekilmesiyle sonuçlanmıştır.
Bu gelişme sonrası birçok İslam ülkesinde hilafet tartışmaları uzun yıllar devam etmiştir.
5 Mart’ta Doğan Ünlü İsimler
1870 – Frank Norris, Amerikalı yazar
1898 – Zhou Enlai, Çin Halk Cumhuriyeti’nin ilk başbakanlarından biri
1940 – Raul Julia, oyuncu
1974 – Eva Mendes, oyuncu
5 Mart’ta Hayatını Kaybedenler
1827 – Pierre-Simon Laplace, matematikçi ve astronom
1953 – Joseph Stalin, Sovyetler Birliği lideri
2013 – Hugo Chávez, Venezuela Devlet Başkanı
5 Mart tarihi, özellikle Türkiye’de halifeliğin kaldırılması ve Diyanet İşleri Başkanlığı’nın kurulması gibi kritik kararlarla Cumhuriyet tarihinin dönüm noktalarından biri olarak kabul edilir. Aynı zamanda dünya tarihinde siyasi ve kültürel birçok önemli gelişmenin yaşandığı günlerden biridir.