6 Eylül'de tarihte bugün neler oldu?

Takvimler 6 Eylül tarihini gösterdiğinde Türkiye ve dünya tarihinde iz bırakan pek çok olay yaşandı. Bu tarihin özellikle Osmanlı ve Türk tarihi açısından dikkat çeken gelişmeleri bulunuyor.

1422: II. Murad İstanbul kuşatmasını sona erdirdi

Osmanlı Sultanı II. Murad, 6 Eylül 1422 tarihinde İstanbul kuşatmasını sona erdirdi. Osmanlı'nın İstanbul'a yönelik bu kuşatması, şehrin fethinden yıllar önce gerçekleşen önemli girişimlerden biri olarak tarihe geçti.

1566: Kanuni Sultan Süleyman hayatını kaybetti

6 Eylül 1566, Osmanlı ve İslam tarihi açısından son derece önemli bir tarihtir. Kanuni Sultan Süleyman, Zigetvar Seferi sırasında hayatını kaybetti.

Sultan Süleyman, Osmanlı ordusunun Zigetvar Kalesi kuşatması sırasında hayatını kaybetti. Vefatı, kalenin Osmanlı kuvvetlerinin eline geçmesinden bir gün önce gerçekleşti. Padişahın ölüm haberi, orduda oluşabilecek moral bozukluğunu ve karışıklığı önlemek amacıyla bir süre gizli tutuldu.

Kanuni Sultan Süleyman'ın naaşı İstanbul'a getirildi ve Süleymaniye Camii haziresindeki türbesine defnedildi. Böylece Osmanlı tarihinin en uzun süre tahtta kalan padişahlarından biri olan Kanuni'nin 46 yıla yaklaşan saltanatı sona erdi.

1901: ABD Başkanı William McKinley vuruldu

ABD Başkanı William McKinley, 6 Eylül 1901'de New York eyaletinin Buffalo kentinde Leon Czolgosz tarafından silahla vuruldu. McKinley, saldırının ardından 14 Eylül'de hayatını kaybetti ve yerine yardımcısı Theodore Roosevelt geçti.

1914: I. Marne Muharebesi başladı

I. Dünya Savaşı sırasında I. Marne Muharebesi 6 Eylül 1914'te başladı. Muharebe, Alman ordusunun Fransız-İngiliz kuvvetleri karşısındaki yenilgisiyle sonuçlandı ve savaşın seyri açısından önemli gelişmelerden biri oldu.

1922: Kurtuluş Savaşı'nda önemli gelişmeler

6 Eylül 1922 tarihinde Türk Kurtuluş Savaşı'nın son aşamasında Türk ordusu işgal altındaki Balıkesir, Bilecik ve İnegöl'e girdi.

1939: Erzurum'a ilk tren ulaştı

6 Eylül 1939'da demiryolu ulaşımı açısından önemli bir gelişme yaşandı ve Erzurum'a ilk tren ulaştı.

6 Eylül 1955: 6-7 Eylül Olayları başladı

Türkiye tarihinin en tartışmalı ve acı olaylarından biri olan 6-7 Eylül Olayları, 6 Eylül 1955'te başladı.

Selanik'te Mustafa Kemal Atatürk'ün doğduğu eve bomba atıldığı yönündeki haberin ardından İstanbul'da başlayan gösteriler kısa sürede Rum vatandaşlara ait ev, iş yeri ve ibadethanelerin hedef alındığı büyük bir yağma ve tahribat hareketine dönüştü. Olaylar İstanbul'un yanı sıra İzmir'de de yaşandı ve sıkıyönetim ilan edildi.

6 Eylül 1960: Türk güreşçilerden Roma'da büyük başarı

1960 Roma Olimpiyatları'nda Türk Milli Güreş Takımı, serbest güreşte 4 altın ve 2 gümüş madalya kazanarak Türkiye'nin olimpiyat tarihindeki önemli başarılarından birine imza attı.

6 Eylül 1975: Lice depremi

6 Eylül 1975'te Diyarbakır'ın Lice ilçesinde büyük bir deprem meydana geldi. Yaklaşık 6,6 büyüklüğündeki deprem, Lice ve çevresinde ağır yıkıma neden oldu. Tarihi kayıtlara göre 2 bin 385 kişi hayatını kaybetti.

6 Eylül 1980: Konya'da Büyük Kudüs Mitingi

6 Eylül 1980, Konya açısından da tarihi bir gün oldu.

İsrail'in Kudüs'ü başkent ilan etmesine tepki amacıyla Konya'da Büyük Kudüs Mitingi düzenlendi. TBMM'nin yayımladığı bir çalışmada mitinge yaklaşık 100 bin kişinin katıldığı belirtiliyor. Miting, 12 Eylül 1980 askeri darbesinden yalnızca altı gün önce gerçekleştirildi.

Miting sırasında yaşanan bazı olaylar ve sonrasında oluşan siyasi tartışmalar, 12 Eylül darbesine giden süreçte uzun yıllar tartışılan başlıklardan biri oldu. TBMM kayıtlarında da 6 Eylül Konya mitinginin darbenin gerekçeleri arasında sayıldığına ilişkin değerlendirmelere yer veriliyor.

6 Eylül'de kimler doğdu?

Tarihte 6 Eylül tarihinde dünyaya gelen önemli isimlerden bazıları şöyle:

• 1757 – Marquis de Lafayette: Fransız aristokrat, general ve siyasetçi.
• 1766 – John Dalton: İngiliz kimyacı ve fizikçi; modern atom teorisinin gelişmesinde önemli rol oynadı.
• 1808 – Abdülkadir Cezayiri: Cezayirli din adamı, asker ve halk önderi.
• 1860 – Jane Addams: Amerikalı toplumsal reformcu ve Nobel Barış Ödülü sahibi.
• 1892 – Edward Victor Appleton: Nobel Fizik Ödülü sahibi İngiliz fizikçi.
• 1928 – Fumihiko Maki: Japon mimar.
• 1943 – Roger Waters: Pink Floyd'un kurucu üyelerinden İngiliz müzisyen.
• 1951 – Melih Kibar: Türk besteci ve müzisyen.
• 1972 – Idris Elba: İngiliz oyuncu ve müzisyen.
• 1976 – Naomie Harris: İngiliz oyuncu.

6 Eylül'de kimler öldü?

6 Eylül tarihinde hayatını kaybeden önemli isimlerden bazıları ise şöyle:

• 1783 – Carlo Antonio Bertinazzi: İtalyan oyuncu ve yazar.
• 1907 – Sully Prudhomme: Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Fransız şair ve yazar.
• 1962 – Hanns Eisler: Alman besteci.
• 1966 – Hendrik Verwoerd: Güney Afrika Başbakanı; 6 Eylül 1966'da parlamentoda uğradığı bıçaklı saldırı sonucu öldü.
• 1966 – Margaret Sanger: Amerikalı aktivist.
• 1980 – Eşref Şefik: Türk radyo yayıncılığının öncü isimlerinden spor spikeri ve yazar.

6 Eylül'ün Türkiye ve İslam tarihi açısından önemi

6 Eylül, özellikle Kanuni Sultan Süleyman'ın 1566'daki vefatı nedeniyle Osmanlı ve İslam tarihi bakımından dikkat çeken tarihlerden biridir. Bunun yanında II. Murad'ın İstanbul kuşatmasını sona erdirmesi, Osmanlı'nın İstanbul'u fetih sürecinin önemli aşamalarından biri olarak öne çıkar.

Türkiye Cumhuriyeti tarihi açısından ise 6-7 Eylül 1955 Olayları, 1975 Lice Depremi ve 1980 Konya Büyük Kudüs Mitingi bu tarihin hafızalarda yer eden başlıca olayları arasında bulunuyor.