6 Kasım tarihinde dünya ve Türkiye tarihinde önemli gelişmeler yaşandı. Osmanlı padişahı Kanuni Sultan Süleyman'ın doğumundan Çanakkale Boğazı'nın işgaline, YÖK'ün kuruluşundan önemli isimlerin vefatına kadar 6 Kasım'da yaşanan olayları, doğanları ve hayatını kaybedenleri derledik.
6 Kasım Tarihte Bugün: Hangi Olaylar Yaşandı?
Tarih boyunca 6 Kasım, siyaset, kültür, bilim ve toplumsal gelişmeler açısından önemli olaylara sahne oldu. Türkiye tarihinde iz bırakan gelişmelerin yanı sıra İslam ve Osmanlı tarihinde de bu tarihle ilişkilendirilen önemli isimler bulunuyor.
İşte 6 Kasım tarihinde yaşanan önemli olaylar, dünyaya gelen ve hayatını kaybeden tanınmış kişiler...
6 Kasım tarihinde yaşanan önemli olaylar
Tarihte 6 Kasım günü kayıtlara geçen gelişmeler
1494: Osmanlı Devleti'nin 10. padişahı Kanuni Sultan Süleyman, Trabzon'da dünyaya geldi.
1860: Abraham Lincoln, Amerika Birleşik Devletleri'nin 16. başkanı seçildi.
1916: Darfur Sultanı Ali Dinar, Sudan'daki İngiliz yönetimine bağlı kuvvetler tarafından öldürüldü.
1918: Çanakkale Boğazı, İngiliz ve Fransız kuvvetleri tarafından işgal edildi.
1923: Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu kuruldu.
1931: İstanbul'da dolmuşlarda sarı-siyah damalı bant uygulaması başlatıldı.
1936: İzmit'te kâğıt ve karton fabrikası açıldı.
1947: ABD'de uzun yıllardır yayınlanan televizyon haber programı Meet the Press ilk kez ekrana geldi.
1962: Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, Güney Afrika'daki ırk ayrımcılığı politikasına karşı 1761 sayılı kararı kabul etti.
1971: İstanbul Kültür Sarayı'nın adı Atatürk Kültür Merkezi (AKM) olarak değiştirildi.
1981: Yükseköğretim Kurulu (YÖK) kuruldu. 6 Kasım, Türkiye'de yükseköğretim tarihi açısından önemli bir tarih hâline geldi.
1983: Türkiye'de genel seçimler yapıldı. Anavatan Partisi (ANAP), Turgut Özal liderliğinde tek başına iktidara geldi.
2007: UEFA Şampiyonlar Ligi'nde Liverpool, Beşiktaş'ı 8-0 mağlup ederek organizasyon tarihinin en farklı galibiyetlerinden birini elde etti.
2020: Türk besteci ve piyanist Timur Selçuk hayatını kaybetti.
Bu gelişmeler arasında özellikle 1918'de Çanakkale Boğazı'nın işgali, Türkiye'nin yakın tarihi açısından dikkat çeken olaylardan biridir. 1981'de YÖK'ün kurulması ve 1983 seçimleri ise Cumhuriyet dönemi siyasi ve eğitim tarihinin önemli başlıkları arasında yer alır.
6 Kasım'ın Osmanlı ve İslam tarihindeki önemi
6 Kasım, Osmanlı tarihi açısından önemli bir ismin doğum günüdür.
Kanuni Sultan Süleyman dünyaya geldi (1494)
Osmanlı Devleti'nin en uzun süre tahtta kalan padişahlarından Kanuni Sultan Süleyman, 6 Kasım 1494 tarihinde Trabzon'da doğdu. Yavuz Sultan Selim ile Hafsa Sultan'ın oğlu olan Kanuni, 1520-1566 yılları arasında hükümdarlık yaptı. Muhibbî mahlasıyla şiirler de yazdı.
Darfur Sultanı Ali Dinar öldürüldü (1916)
Osmanlı Devleti ile yakın ilişkiler kuran Darfur Sultanı Ali Dinar, 6 Kasım 1916'da Sudan hükümetinin gönderdiği kuvvetler tarafından öldürüldü. Onun ölümüyle Darfur Sultanlığı'nın bağımsız yönetimi sona erdi ve bölge İngiliz Sudanı'na bağlandı.
Bu iki gelişme, 6 Kasım tarihinin Osmanlı ve İslam coğrafyasının siyasi tarihinde de özel bir yere sahip olduğunu gösteriyor.
6 Kasım'da kimler doğdu?
Tarih boyunca 6 Kasım tarihinde dünyaya gelen tanınmış isimler arasında devlet adamları, sanatçılar, sporcular ve bilim insanları bulunuyor.
1494 – Kanuni Sultan Süleyman: Osmanlı Devleti'nin 10. padişahı.
1814 – Adolphe Sax: Saksafonun mucidi Belçikalı müzik aleti tasarımcısı.
1861 – James Naismith: Basketbolun mucidi Kanadalı beden eğitimi öğretmeni.
1947 – Mesut Yılmaz: Türkiye'nin eski başbakanlarından ve siyasetçilerinden.
1970 – Ethan Hawke: Amerikalı oyuncu, yönetmen ve senarist.
1987 – Ana Ivanovic: Sırp eski profesyonel tenisçi.
1988 – Emma Stone: Oscar ödüllü Amerikalı oyuncu.
6 Kasım'da kimler hayatını kaybetti?
6 Kasım tarihinde sanat, edebiyat, siyaset ve bilim dünyasından önemli isimler yaşamını yitirdi.
1543 – Şehzade Mehmed: Kanuni Sultan Süleyman'ın oğullarından Osmanlı şehzadesi.
1836 – X. Charles: Fransa'nın eski kralı.
1893 – Pyotr İlyiç Çaykovski: Dünyaca tanınan Rus besteci.
1922 – Ali Kemal: Osmanlı döneminin gazeteci, yazar ve siyasetçilerinden.
1965 – Edgard Varèse: Fransız asıllı besteci.
1979 – Al Capp: Hoş Memo adıyla da bilinen çizgi roman karakterinin yaratıcısı, Amerikalı karikatürist.
1983 – Münif Fehim Özarman: Türk ressam ve karikatürist.
1991 – Gene Tierney: Amerikalı sinema oyuncusu.
2009 – İlhan Ayverdi: Türk dil bilimci ve Misalli Büyük Türkçe Sözlük'ün hazırlanmasında önemli rol oynayan isim.
2020 – Timur Selçuk: Türk besteci, piyanist ve yorumcu.
6 Kasım'ın Türkiye tarihi açısından önemi
6 Kasım, Türkiye'nin yakın tarihinde de önemli gelişmelerin yaşandığı tarihlerden biri olarak öne çıkıyor.
Özellikle 1918 yılında Çanakkale Boğazı'nın işgal edilmesi, Millî Mücadele öncesindeki işgal sürecinin önemli aşamalarından biri oldu.
1981 yılında Yükseköğretim Kurulunun kurulması ise Türkiye'deki üniversite sisteminin yönetiminde yeni bir dönemin başlangıcı olarak tarihe geçti.
1983 genel seçimlerinde ANAP'ın tek başına iktidara gelmesi de 12 Eylül 1980 askeri müdahalesinin ardından Türkiye'nin siyasi hayatında yaşanan önemli değişimlerden biri oldu