Konya’nın su sorunundan ulaşımına, eğitimden güvenliğe kadar pek çok alanda iz bırakan Avlonyalı Mehmet Ferit Paşa’nın icraatları yeniden konuşuluyor. Şehri dönüştüren projeler bugün bile etkisini sürdürüyor.
KONYA’YI BAŞTAN AŞAĞI DEĞİŞTİREN VALİ
Osmanlı Devleti’nin son döneminde hem sadrazamlık hem de Konya valiliği görevlerinde bulunan Avlonyalı Mehmet Ferit Paşa, aradan geçen yıllara rağmen şehre bıraktığı izlerle yeniden gündeme geliyor. 1851 yılında Yanya’da doğan Ferit Paşa, devlet kademelerinde hızla yükselerek önemli görevler üstlendi. Ancak onu Konya halkının hafızasında ölümsüz kılan, şehirde gerçekleştirdiği köklü dönüşümler oldu.
SU SORUNUNU TARİHE GÖMEN PROJE
Ferit Paşa’nın Konya’daki en dikkat çekici icraatlarından biri, şehrin kronikleşmiş içme suyu sorununu çözmesi oldu. Dönemin ileri gelenleriyle yapılan istişareler sonucunda Çayırbağı suyu, yaklaşık 20 kilometre uzaklıktan şehre getirildi.
Belçika’dan temin edilen demir borularla gerçekleştirilen bu proje sayesinde su, önce istasyon bölgesine ardından Alâeddin Tepesi’ndeki depoya ulaştırıldı. Buradan da şehrin dört bir yanına dağıtılan su, 1902 yılında büyük bir törenle hizmete açıldı. Bu yatırım, Konya’nın modernleşme sürecinde kritik bir dönüm noktası oldu.
ASAYİŞTE RADİKAL DÖNÜŞÜM
Ferit Paşa yalnızca altyapı değil, güvenlik alanında da sert ve etkili adımlar attı. Göreve geldiği dönemde yaygın olan eşkıyalık faaliyetlerine karşı mücadele başlattı.
Gece denetimlerine bizzat katılan Paşa, şehirde huzuru sağlayarak halkın devlete olan güvenini yeniden tesis etti. Eşkıyalığın bastırılması, Konya’da sosyal düzenin yeniden kurulmasını sağladı.
KONYA OVASI’NI CANLANDIRAN SULAMA HAMLESİ
Ferit Paşa’nın vizyon projelerinden biri de Konya Ovası’nı sulama girişimi oldu. Beyşehir Gölü’nden kanallar aracılığıyla ovaya su taşınması planlandı.
Bu proje, yalnızca tarımsal üretimi artırmakla kalmadı; aynı zamanda yaklaşık 580 bin dönüm arazinin sulanmasını mümkün kılarak bölge ekonomisine büyük katkı sağladı. Çalışmaların temeli onun valiliği döneminde atıldı ve sadrazamlığı sırasında da desteklenmeye devam etti.
EĞİTİM VE KÜLTÜRDE BÜYÜK ATILIM
Ferit Paşa döneminde Konya’da eğitim alanında önemli gelişmeler yaşandı. İdadî Mektebi, Hamidiye Sanayi Mektebi, Numune Kız Okulu ve birçok rüştiye ile iptidai okul açıldı.
Ayrıca şehirde kurulan müze ile çevredeki tarihi eserler toplanarak korunmaya başlandı. Bu girişimler, Konya’nın eğitim ve kültür merkezi haline gelmesinde önemli rol oynadı.
ULAŞIMDAN SANAYİYE MODERNLEŞME ADIMLARI
Konya’nın ulaşım altyapısı da Ferit Paşa döneminde gelişti. İstasyon ile şehir merkezi arasında geniş bir cadde açıldı, Selanik’ten getirilen atlı tramvay hizmete sokuldu.
Bunun yanı sıra un fabrikaları, hükümet konakları, köprüler ve yollar inşa edilerek şehir adeta yeniden şekillendirildi. Toplamda 500 kilometreyi aşan yol çalışması, dönemi için büyük bir başarı olarak kayıtlara geçti.
KONYA’DA KALICI İZ BIRAKAN BİR DEVLET ADAMI
Avlonyalı Mehmet Ferit Paşa, Konya’daki görev süresi boyunca yalnızca fiziki yatırımlar yapmakla kalmadı; aynı zamanda yönetim anlayışıyla da fark yarattı. Yolsuzlukla mücadele eden, çalışkan memurları ödüllendiren bir yönetim modeli benimsedi.
Bugün Konya’nın birçok noktasında onun dönemine ait izler hâlâ hissedilirken, tarihçiler Ferit Paşa’yı şehrin gelişiminde kilit rol oynayan isimlerden biri olarak değerlendiriyor.
Kaynak:Konyapedia