3 Eylül, tarihin farklı dönemlerinde önemli gelişmelere sahne oldu. 3 Eylül 1260’ta Ayn Calut Savaşı’nda Memlükler Moğolları yenerken, 1922’de Mustafa Kemal Paşa Dumlupınar’dan Uşak’a geldi. İşte 3 Eylül tarihte bugün yaşanan önemli olaylar, doğanlar ve hayatını kaybedenler...

3 Eylül'de tarihte bugün neler oldu?

Takvimler 3 Eylül tarihini gösterdiğinde dünya ve Türkiye tarihinde çok sayıda önemli gelişme yaşandı. Savaşlardan siyasi anlaşmalara, bilimsel gelişmelerden Türkiye'nin Millî Mücadele dönemindeki kritik gelişmelere kadar pek çok olay 3 Eylül tarihinin tarih sayfalarında yer aldı.

3 Eylül 1260: Ayn Calut Savaşı

İslam tarihi açısından 3 Eylül'ün en önemli olaylarından biri Ayn Calut Savaşı oldu.

3 Eylül 1260 tarihinde Filistin'deki Ayn Calut bölgesinde Memlük ordusu ile İlhanlılara bağlı Moğol kuvvetleri karşı karşıya geldi. Sultan Kutuz'un ordusunda önemli bir rol üstlenen Baybars'ın da bulunduğu Memlük kuvvetleri, Moğol ordusunu mağlup etti.

Ayn Calut Savaşı, Moğolların Orta Doğu'daki ilerleyişinin durdurulması bakımından tarihçiler tarafından önemli bir dönüm noktası olarak değerlendirilir. Savaşın tarihi kaynaklarda 3 Eylül 1260 olarak verildiği görülüyor.

3 Eylül 1638: Osmanlı ordusu Bağdat Seferi'ne çıktı

Osmanlı tarihi açısından da 3 Eylül önemli tarihler arasında bulunuyor.

1638 yılında Osmanlı ordusu, Bağdat Seferi kapsamında Diyarbakır'dan hareket etti. Sefer, IV. Murad döneminin önemli askerî harekâtlarından biri olarak tarihe geçti.

3 Eylül 1783: ABD'nin bağımsızlığı tanındı

3 Eylül 1783'te imzalanan Paris Antlaşması ile Büyük Britanya, Amerika Birleşik Devletleri'nin bağımsızlığını resmen tanıdı. Böylece Amerikan Bağımsızlık Savaşı'nın ardından önemli bir diplomatik süreç tamamlandı.

3 Eylül 1869: İstanbul'da atlı tramvay dönemi

3 Eylül 1869'da İstanbul'da atlı tramvay hizmeti başladı. Bu gelişme, Osmanlı başkentinin ulaşım tarihinde önemli adımlardan biri olarak kayıtlara geçti.

3 Eylül 1922: Mustafa Kemal Paşa Dumlupınar'dan Uşak'a geldi

Türkiye tarihi açısından 3 Eylül 1922 özel bir öneme sahip.

Millî Mücadele'nin son aşamasında Büyük Taarruz'un ardından Türk ordusunun ilerleyişi sürerken, Gazi Mustafa Kemal Paşa 3 Eylül 1922'de Dumlupınar'dan Uşak'a geldi.

Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın tarihî kronolojisinde de 3 Eylül 1922 tarihi bu gelişmeyle kayıt altına alınıyor. Büyük Taarruz 26 Ağustos'ta başlamış, 30 Ağustos Başkomutanlık Meydan Muharebesi'nin ardından Türk ordusunun Batı Anadolu'daki ilerleyişi hız kazanmıştı.

Bu gelişme, 9 Eylül 1922'de İzmir'in kurtuluşuna uzanan sürecin önemli aşamalarından biri oldu.

3 Eylül 1939: II. Dünya Savaşı genişledi

3 Eylül 1939'da Birleşik Krallık ve Fransa, Almanya'nın Polonya'yı işgal etmesinin ardından Almanya'ya savaş ilan etti. Böylece II. Dünya Savaşı Avrupa'da daha geniş bir boyut kazandı.

3 Eylül 1976: Viking 2 Mars'a indi

Bilim ve uzay tarihi açısından 3 Eylül 1976 da önemli bir gün oldu. NASA'nın Viking 2 uzay aracı Mars yüzeyine başarılı bir şekilde indi ve gezegenin yüzeyinden bilimsel veriler ile görüntüler göndermeye başladı.

3 Eylül 1995: eBay kuruldu

İnternet ve elektronik ticaret tarihinde önemli bir gelişme de 3 Eylül 1995'te yaşandı. Pierre Omidyar tarafından kurulan ve başlangıçta AuctionWeb adıyla faaliyet gösteren platform, daha sonra eBay adını aldı.

3 Eylül'de kimler doğdu?

3 Eylül tarihinde dünyaya gelen tanınmış isimler arasında şunlar bulunuyor:

• Jean Jaurès (1859): Fransız sosyalist siyasetçi ve düşünür.
• Fritz Pregl (1869): Nobel Kimya Ödülü sahibi kimyager.
• Ferdinand Porsche (1875): Avusturyalı otomotiv mühendisi.
• Urho Kekkonen (1900): Finlandiya'nın eski cumhurbaşkanlarından.
• Bülent Tanör (1940): Türk akademisyen ve hukukçu.
• Ferdi Akarnur (1945): Türk sinema ve dizi oyuncusu.
• Şehrazat (1952): Türk söz yazarı, besteci ve şarkıcı.
• Charlie Sheen (1965): Amerikalı oyuncu.
• Nail Kırmızıgül (1965): Türk oyuncu.
• İsmail Balaban (1987): Türk başpehlivan.
• Dominic Thiem (1993): Avusturyalı tenisçi.

Doğum listelerinde Ferdinand Porsche, Fritz Pregl, Jean Jaurès ve Urho Kekkonen gibi isimlerin 3 Eylül doğumlu olduğu çeşitli tarih kaynaklarında yer alıyor.

3 Eylül'de kimler öldü?

3 Eylül tarihinde hayatını kaybeden tanınmış isimlerden bazıları ise şöyle:

• Edward Coke (1634): İngiliz hukukçu ve yargıç.
• Oliver Cromwell (1658): İngiliz asker ve siyasetçi.
• İvan Sergeyeviç Turgenyev (1883): Rus romancı ve oyun yazarı.
• E. E. Cummings (1962): Amerikalı şair ve yazar.
• Ferit Melen (1988): Türk siyasetçi ve eski başbakan.
• Frank Capra (1991): İtalyan asıllı Amerikalı sinema yönetmeni.
• Alev Sezer (1997): Türk tiyatro ve sinema oyuncusu.
• Pauline Kael (2001): Amerikalı sinema eleştirmeni.

3 Eylül ölüm listesinde özellikle Ferit Melen, Türkiye açısından öne çıkan isimlerden biri olurken; Turgenyev, Cromwell ve Frank Capra da dünya tarihinde tanınan isimler arasında yer alıyor.

3 Eylül'ün Türkiye ve İslam tarihi açısından önemi

3 Eylül, Türkiye ve İslam tarihi bakımından özellikle iki gelişmeyle dikkat çekiyor.

İlki, 3 Eylül 1260 Ayn Calut Savaşı. Memlüklerin Moğol kuvvetlerini yenmesi, Moğol ilerleyişinin Orta Doğu'daki sınırları açısından önemli bir dönüm noktası oldu.

İkincisi ise 3 Eylül 1922'de Mustafa Kemal Paşa'nın Dumlupınar'dan Uşak'a gelişi. Bu tarih, Büyük Taarruz'un ardından Türk ordusunun İzmir'e doğru ilerlediği kritik Millî Mücadele günlerinin bir parçasını oluşturuyor.

Bu nedenle 3 Eylül, hem İslam dünyasının Orta Çağ tarihindeki büyük mücadelelerinden birini hem de Türkiye'nin Millî Mücadele dönemindeki kritik günlerinden birini hatırlatan önemli bir tarih olarak öne çıkıyor.