12 Kasım tarihinde Türkiye ve dünya tarihinde önemli gelişmeler yaşandı. 1999 Düzce Depremi'nde yüzlerce kişi hayatını kaybetti, Kanuni döneminin Osmanlı tarihinde iz bırakan isimlerinden Handan Sultan vefat etti. Türk sanat müziğinin usta sesi Muazzez Abacı'nın doğum ve ölüm günü de 12 Kasım olarak tarihe geçti. İşte 12 Kasım tarihinde yaşananlar, doğanlar ve hayatını kaybedenler...

12 Kasım tarihte bugün: Neler yaşandı?

Tarih boyunca 12 Kasım, Türkiye'den dünyaya uzanan pek çok önemli gelişmeye sahne oldu. Türkiye açısından en acı olaylardan biri, 1999 yılında meydana gelen Düzce Depremi oldu.

Bilim, teknoloji, siyaset ve kültür alanında da önemli gelişmelerin yaşandığı 12 Kasım'da, tarihe adını yazdıran birçok isim dünyaya geldi veya hayatını kaybetti.

İşte 12 Kasım tarihinde yaşanan önemli olaylar...

12 Kasım'da yaşanan önemli olaylar

• 1799: Tarihte kayıtlara geçen ilk meteor yağmuru gözlemlerinden biri gerçekleştirildi.

• 1833: Kuzey Amerika'da Leonid meteor yağmuru etkileyici görüntülere sahne oldu.

• 1877: Plevne Savunması, Osmanlı kuvvetlerinin Rus ve Rumen ordularına karşı mücadelesiyle devam etti.

• 1912: İspanya Başbakanı José Canalejas, düzenlenen suikast sonucu hayatını kaybetti.

• 1918: Avusturya'da cumhuriyet ilan edildi. Böylece Habsburg monarşisinin sona ermesinin ardından yeni bir siyasi dönem başladı.

• 1927: Sovyetler Birliği'nde Lev Troçki, Komünist Parti'den çıkarıldı.

• 1927: New York ile New Jersey'i birbirine bağlayan Holland Tüneli trafiğe açıldı.

• 1929: Türkiye'de yeni Türk harfleriyle basılan ilk posta pulları tedavüle çıkarıldı.

• 1933: Almanya'da yapılan seçimlerde Nazi Partisi büyük çoğunluk elde etti.

• 1940: II. Dünya Savaşı sırasında Gabon Muharebesi sona erdi.

• 1980: NASA'nın Voyager 1 uzay aracı, Satürn gezegenine en yakın geçişini gerçekleştirdi.

• 1990: Japonya İmparatoru Akihito'nun taç giyme töreni gerçekleştirildi.

• 1996: Hindistan'ın Yeni Delhi kenti yakınlarında Suudi Arabistan Havayolları'na ait yolcu uçağı ile Kazakistan'a ait kargo uçağı havada çarpıştı. Kazada 349 kişi hayatını kaybetti.

• 1998: Abdullah Öcalan, Roma'ya geldi. Alman makamlarının çıkardığı yakalama emri nedeniyle İtalya'da gözaltına alındı.

• 1999: Düzce'de 7,2 büyüklüğünde deprem meydana geldi. Büyük yıkıma neden olan depremde yüzlerce kişi yaşamını yitirdi.

• 2001: New York'ta American Airlines'a ait Airbus A300 tipi uçak düştü. Kazada 260 kişi hayatını kaybetti.

• 2014: Avrupa Uzay Ajansı'nın Philae keşif aracı, 67P/Churyumov-Gerasimenko kuyruklu yıldızına iniş yaptı.

12 Kasım Türkiye tarihi açısından önemli olaylar

1999 Düzce Depremi: Türkiye'nin unutmadığı acı

12 Kasım 1999 – Saat 18.57

12 Kasım 1999 tarihinde saat 18.57'de meydana gelen Düzce Depremi, Türkiye'nin yakın tarihindeki en yıkıcı afetlerden biri olarak kayıtlara geçti.

7,2 büyüklüğündeki deprem, başta Düzce ve Kaynaşlı olmak üzere çevre yerleşim yerlerinde büyük yıkıma neden oldu. Deprem, 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi'nin üzerinden henüz 87 gün geçmişken meydana geldi.

Düzce Valiliğinin paylaştığı bilgilere göre depremde 845 kişi hayatını kaybetti, 2 bin 678 kişi yaralandı. Binlerce vatandaş evsiz kaldı.

Deprem, Türkiye'de yapı güvenliği, afet yönetimi ve deprem bilincinin önemini bir kez daha ortaya koydu.

1929: Yeni Türk harfleriyle ilk posta pulları

12 Kasım 1929 tarihinde yeni Türk harfleriyle basılan ilk posta pulları kullanıma sunuldu. Bu gelişme, Cumhuriyet döneminde gerçekleştirilen Harf Devrimi'nin günlük hayata yansımasının önemli örneklerinden biri oldu.

1998: Abdullah Öcalan Roma'da gözaltına alındı

PKK elebaşı Abdullah Öcalan, 12 Kasım 1998'de Roma'ya geldi. Almanya'nın çıkardığı yakalama emri üzerine İtalya'da gözaltına alındı. İtalya'nın Türkiye'ye iade talebini kabul etmemesi ve Almanya'nın yakalama emrini geri çekmesi sonrasında serbest bırakıldı.

12 Kasım'ın Osmanlı ve İslam tarihi açısından önemi

12 Kasım, Osmanlı tarihi açısından da önemli bir ismin vefat tarihi olarak kayıtlarda yer alıyor.

1605 – Handan Sultan hayatını kaybetti

Osmanlı padişahı I. Ahmed'in annesi ve Valide Sultan olan Handan Sultan, 12 Kasım 1605 tarihinde hayatını kaybetti. Osmanlı sarayında önemli bir konuma sahip olan Handan Sultan, oğlu I. Ahmed'in tahta çıkmasının ardından Valide Sultan unvanını taşıdı.

Handan Sultan'ın vefatı, Osmanlı hanedan tarihinin önemli gelişmelerinden biri olarak kabul ediliyor.

1877 – Plevne Savunması

Osmanlı tarihinin önemli mücadelelerinden Plevne Savunması, 1877 yılında Osman Paşa komutasındaki Osmanlı kuvvetlerinin Rus ve Rumen ordularına karşı direnişiyle tarihe geçti. Plevne, Osmanlı askerlerinin kahramanlık ve direnişinin sembollerinden biri oldu.

12 Kasım tarihiyle ilişkilendirilen bu dönem, Osmanlı'nın son yüzyılındaki önemli askerî mücadeleleri hatırlatıyor.

12 Kasım'da kimler doğdu?

12 Kasım tarihinde dünyaya gelen ve sanat, bilim, spor ve siyaset alanlarında tanınan isimler şöyle:

• 1840 – Auguste Rodin: Fransız heykeltıraş. Dünyaca ünlü Düşünen Adam heykelinin yaratıcısıdır.

• 1842 – Lord Rayleigh: Nobel Fizik Ödülü sahibi İngiliz fizikçi.

• 1866 – Sun Yat-sen: Modern Çin'in kurucularından ve Çin Cumhuriyeti'nin ilk geçici devlet başkanı.

• 1929 – Grace Kelly: Amerikalı sinema oyuncusu ve Monako Prensesi.

• 1945 – Neil Young: Kanadalı şarkıcı, söz yazarı ve müzisyen.

• 1947 – Muazzez Abacı: Türk sanat müziğinin güçlü sesi, Devlet Sanatçısı.

• 1964 – Semih Saygıner: Dünya çapında başarılar elde etmiş Türk üç bant bilardo oyuncusu.

• 1980 – Ryan Gosling: Kanadalı sinema oyuncusu.

Özellikle Muazzez Abacı ve Semih Saygıner, 12 Kasım tarihinde doğan Türk isimler arasında dikkat çekiyor.

12 Kasım'da kimler hayatını kaybetti?

12 Kasım tarihinde sanat, edebiyat, spor, siyaset ve bilim dünyasından önemli isimler yaşamını yitirdi.

• 1605 – Handan Sultan: Osmanlı Valide Sultanı, I. Ahmed'in annesi.

• 1865 – Elizabeth Gaskell: İngiliz yazar.

• 1939 – Norman Bethune: Kanadalı doktor ve insani yardım gönüllüsü.

• 1948 – Umberto Giordano: İtalyan opera bestecisi.

• 1970 – Vecihe Daryal: Türk kanun virtüözü.

• 1981 – William Holden: Oscar ödüllü Amerikalı sinema oyuncusu.

• 1989 – Dolores Ibárruri: İspanyol siyasetçi, La Pasionaria adıyla tanınan isim.

• 1990 – Yannis Ritsos: Yunan şair.

• 1994 – Wilma Rudolph: Amerikalı olimpiyat şampiyonu atlet.

• 1996 – Macit Flordun: Türk tiyatro ve sinema oyuncusu.

• 2004 – Serol Teber: Türk psikiyatrist ve yazar.

• 2007 – Ira Levin: Amerikalı roman ve oyun yazarı.

• 2010 – Sacit Onan: Türk yönetmen, şair ve seslendirme sanatçısı.

• 2018 – Stan Lee: Marvel çizgi romanlarının önemli yaratıcılarından Amerikalı yazar.

• 2020 – Masatoshi Koshiba: Nobel Fizik Ödülü sahibi Japon fizikçi.

• 2025 – Muazzez Abacı: Türk sanat müziğinin usta sanatçısı ve Devlet Sanatçısı.

Muazzez Abacı hem doğum hem ölüm gününde anılıyor

12 Kasım'ın Türkiye açısından dikkat çeken bir başka özelliği de Türk sanat müziğinin unutulmaz isimlerinden Muazzez Abacı'nın doğum ve ölüm tarihinin aynı gün olması.

12 Kasım 1947'de Ankara'da dünyaya gelen sanatçı, 12 Kasım 2025'te, 78'inci doğum gününde ABD'de tedavi gördüğü hastanede hayatını kaybetti.

Özellikle Vurgun albümüyle büyük başarı elde eden Abacı, güçlü sesi ve yorumuyla Türk sanat müziğinde iz bırakan sanatçılar arasında yer aldı